İSTANBUL - Uluslararası sağlık ve enfeksiyon hastalıkları uzmanları, dünya çapında aşı ile önlenebilen hastalıklar arasında en fazla yetişkin ve çocuğun ölümüne sebep olan pnömokokal hastalıklar konusunda farkındalığı artırmak ve bu hastalıkların önlenmesini desteklemek amacıyla güçlerini birleştirdi. Zatürre, menenjit, kan iltihabı gibi pnömokokal hastalıklar sebebiyle dünyada her yıl, 800 bini çocuk, 1.6 milyon kişi hayatını kaybediyor.Pnömokok Farkındalığı için Uzmanlar Konseyi” (PACE), yeni aşıların geliştirilmesi ve yaygınlaştırılmasını destekleyerek milyonlarca hayatın kurtarılmasını amaç edinmiş Sabin Aşı Enstitüsü bünyesinde bir çalışma grubu olarak biraraya geldi. Risk altındaki insanların aşılara erişimini sağlayabilmek amacıyla politika belirleyicilerin dikkatini çekmeyi hedefleyen PACE, pnömokok aşılarının finansmanı için 5 ülke ve Bill Gates Vakfı tarafından yapılan 1.5 milyon dolarlık yardımın ardından hayata geçti.
Aşılar 5.4 milyon çocuğun hayatını kurtarılabilir
Kızamık ve çocuk felcinin yok edilmesi çabalarına önemli katkıları bulunan PACE eşbaşkanı Dr. Ciro A. de Quadros hastalık farkındalığının artırılması ve pnömokok aşılarına ulaşılabilirliğin sağlanması ile 2030 yılına kadar 5.4 milyon çocuğun hayatının kurtarılabileceğini belirtti.
PACE eşbaşkanı Dr. Orin Levine ise mevcut tedavi yöntemlerinin etkinliğinin her geçen gün azaldığını belirterek konunun aciliyetine dikkat çekti:
“Pnömokok bakterisinin antibiyotik direncinin artması, pnömokokal enfeksiyonların tedavisini giderek zorlaştırmaktadır. Bu nedenle global olarak kapsamlı bir aşı geliştirme ve dağıtım planı devreye sokulmalıdır. Sağlık profesyonellerinin, politika belirleyicilerinin, sağlık ve finans alanında karar vericilerin pnömokokal hastalıkların önlenmesini bir ‘öncelik’ olarak kabul etmelerini destekleyerek milyonlarca hayatın kurtarılmasına katkıda bulunmak istiyoruz.”
İstanbul Üniversitesi Çapa Tıp Fakültesi Çocuk Sağlığı Hastalıkları Anabilim Dalı öğretim üyesi Prof. Dr. Nuran Salman da konu ile ilgili yaptığı açıklamada şunları söyledi: “Dünya Sağlık Örgütü verilerine göre pnömokokal hastalıklar, dünya genelinde aşı ile önlenebilen çocuk ölümlerinin başta gelen nedenidir. Dünyada her 30 saniyede bir çocuk, bu hastalıklar sebebiyle hayatını kaybediyor. Ancak son yapılan bir araştırmaya göre ülkemizde pnömokokal hastalıklar farkındalık düzeyi çok düşüktür. Bu çalışmaya göre halkımızın %92’si ciddi sakatlık ve ölümle sonuçlanabilen zatürre, menenjit, baktereminin (kan iltihabı) de aralarında bulunduğu bu hastalıklar ve bunlara karşı yüksek oranda koruma sağlayan aşı hakkında hiçbir bilgiye sahip değildir. Anne babaların pnömokokal hastalıklar konusundaki bilgi ve bilinç düzeyini artıracak çalışmaların, ülkemizde bu hastalıkların önlenmesinde ve bebek ölümlerinin azaltılmasında önemli bir rol oynayacağını düşünüyorum.”
PACE (Pneumococcal Awareness Council of Experts) hakkında daha fazla bilgi için
http://www.sabin.org/PACEPnömokok Hastalıklar
Streptococcus pneumoniae, ya da pnömokok bakterisi zatürrre (akciğer iltihabı) menejit (beyin zarı iltihabı), bakteremi (kan iltihabı) gibi sakatlık ya da ölümle sonuçlanabilen ciddi hastalıklara sebep olan tehlikeli bir bakteridir. Pnömokok hastalıklar sebebiyle her yıl, 800 bin ila 1 milyonu 5 yaş altı çocuk olmak üzere 1.6 milyon kişi hayatını kaybetmektedir. Ölümle sonuçlanmayan pnömokokal menenjit vakalarında ise hastalar felç, epilepsi (sara), beyin hasarı, böbrek hastalıkları, sağırlık ve kol/bacak sakatlıkları ve gelişim bozuklukları gibi çok ciddi sonuçlarla karşılaşabilmektedir.
Konjuge Pnömokok Aşısı
Hem çocuklarda hem yetişkinlerde pnömokok hastalıkları önlemeye yönelik güvenli ve etkinliği kanıtlanmış aşılar mevcuttur. 2000 yılında piyasaya sunulan ve bugün 70’ten fazla ülkede satılan 7 serotipli konjuge pnömokok aşısı 2 haftalıktan 9 yaşa kadar bebek ve çocuklarda kullanılabilmektedir. 2000 yılından bu yana ABD’deki bebeklerin rutin olarak konjuge pnömokok aşısıyla aşılanmaları sonucunda aşının etkili olduğu serotiplere bağlı pnömokokal hastalıklar ABD’de % 95 oranında azalmıştır. Halihazırda 10 ve 13 konjuge pnömokok aşı fomülleri geliştirilme sürecinde olup, bu aşıların dünyadaki tüm tehlikeli pnömokok vakalarının % 50 ila 80’nini önlemesi beklenmektedir.
