Benliğin ilk tanınan ve tanımlanan savunma mekanizması olan bastırma, ilk kez Freud tarafından ortaya atılmış, zamanla bütün öteki savun­ma mekanizmalarının temelini oluşturmuştur. Korku ve suçluluk gibi kaygı yaratan durumlar bilinç alanı dışına itilir ve bastırılır. Bilinç alanı dışında bu­lunan bu tür duygular konuşma sırasında, düşlerde ya da davranışlarda deği­şik biçimde ortaya çıkabilir. Konuşurken yerinde kullanılmayan bir sözcük, düşlerde ortaya çıkan cinsel istekler, beklenilmeyen bir davranış, bastırma sonucu engellenen dürtülerin biçim değiştirerek bilinç alanına gelmesidir. Bastırma mekanizması kaygı yaratan durumların bellekten silinmesi değil, bi­linç alanı dışında tutulma çabasıdır.

Bastırılanlar değişmeden kalır, varlıklarını korur ve kendilerine çıkış yolu, eyleme geçmek için fırsat ararlar. Bastırma; unutma, isteksizlik, durgunluk, dalgınlık, kimi kez bilinç alanına kadar yaklaşan kaygıdan kurtulmak için benliğin denetimi ve engellenmesi sonucu oluşan güncel yakınmalar ve be­lirtilerle ortaya çıkabilir. Bastırma mekanizması insanı söylediği ya da yaptığı zaman pişman olacağı, kaygı duyacağı bir davranıştan korur; toplumsal uyu­munu kolaylaştırır. Ancak bastırma yaygın ve sürekli olursa, başka bir deyiş­le kişi güdülerinden kaynaklanan her davranışın kaygı vereceğinden çekinip bunları bastırırsa, devamlı ruhsal durgunluk, donukluk, sıkıntı gibi yakınma ve belirtiler ortaya çıkar.
İstenmeyen, kabul edilmeyen istek ve dürtüleri bastıran, benlik ve üst-benlik güçleridir. Benlik gücünü, istek ve dürtülerin bastırılmasına harca­mak kişiyi yorar. Bir dürtünün, duygunun, korkunun ya da anının bilinç dışı­na itilmesi, orada bastırılması belirli bir ruhsal gücün yok olmasına neden olur. Kişiliğin sağlıklı gelişmesini engeller. Buna karşın, bastırma mekaniz­ması özellikle ergenlik döneminde kişinin çevreye uyumunda, dolayısıyla ki­şilik gelişiminde yardımcı olabilir.