Sağlık, Hastalıklar, Doktor, Hemşire, Cilt Bakımı
Ağustos 30, 2008, 02:01:12 ÖÖ *
Merhaba, Ziyaretçi. Lütfen giriş yapın veya üye olun.

Kullanıcı adınızı, parolanızı ve aktif kalma süresini giriniz
Duyurular: SMF - Just Installed!
 
   Ana Sayfa   Yardım Ara GiriÅŸ Yap Kayıt  
Sayfa: [1]
  Yazdır  
Gönderen Konu: Strese bedenin GösterdiÄŸi Tepkiler  (Okunma Sayısı 49 defa)
hemsireler
Administrator
Hero Member
*****
Mesaj Sayısı: 5273


Üyelik Bilgileri E-Posta
« : Åžubat 12, 2008, 10:56:00 ÖS »


Zararlı etkenlerin yol açtığı strese karşı, organizmanın tepkisine genel uyum belirtileri denir. Genel uyum belirtileri, zararlı etkenlerin organizma­yı zorladığı, organizmanın bedensel ve ruhsal tehlike karşısında bulunduğu zaman ortaya çıkar. Bu durumda organizma çeşitli bedensel ve zihinsel tep­kiler gösterir. Bedenin gösterdiği tepkiler daha çok fizyolojik denge ile il­gili, çoğu otomatik tepkilerdir. Zihnin gösterdiği tepkiler ise durumu kav­rama, anlam verme etkinliğine yöneliktir.
Organizma zararlı etkeni değerlendirirken yani savaşma ya da kaçma kararı alırken eskiden kazandığı, öğrendiği davranış kalıplarını kullanır.
Bunlar ya alışılagelmiş, mekanik olarak kullanılan davranış kalıplarıdır ya da yeni davranış biçimleridir. Böylece bir dizi bedensel ve ruhsal işlev hareke­te geçer. Bireyin strese karşı gösterdiği bu tip tepkilere anlık tepki denir.
Organizma zorlanma sonucunda savaşmaya karar verirse önce bilinç du­rumundaki haberdarlık ve uyanıklık artar. Kaygı düzeyi yükselir. Sempatik si­nir sisteminin çalışması etkinlik kazanır. Bu değişmeler doğrudan ve dolaylı olarak kandaki adrenalin düzeyini yükseltir. Sonuçta ortaya çıkan belirtiler de organizmayı savaşa hazırlar. Bedenin gösterdiği tepkiler tehlike, direnç, çöküntü adını alan ve birbirini izleyen üç ayrı evreyi içerir.
Tehlike evresinde, kaygı düzeyinin yükselmesine bağlı olarak endişe, ka­ramsarlık, öfke, korku, sinirlilik, tedirginlik artar. Bunlara bağlı olarak da bi­lişsel işlevler olumsuz yönde etkilenir. Dikkati toplama, hatırlama, karar ver­me zorlaşır.
Tehlike evresinde verilen savaş organizmayı zararlı etkenlerden kurtarır­sa zorlanma ve buna bağlı belirtiler, yakınmalar zamanla kaybolur.
Savaşmak zararlı etkeni ortadan kaldıramazsa direnç evresine bağlı genel uyum belirtileri ve yakınmaları ortaya çıkar.
Direnç evresinde bedensel ve ruhsal olarak zararlı etkene karşı direnilir. Bu amaçla organizmada yeni bir dengelenme düzeyi oluşur. Parasempatik ve sempatik sistemin gerilimi değişir. Organizma zorlanmaya karşı bölgesel tep­kiler oluşturarak direnç kazanmaya çalışır. Tehlike evresindeki belirtilere ek olarak ya da onlardan ayrı olarak bedensel belirtiler ve yakınmalar görülür.
Direnç evresinde kaygı düzeyinin yükselmesi, endişe, karamsarlık, öfke, korku, sinirlilik, tedirginlik gibi belirtilerin devam etmesine neden olur. Bu belirtilerin uzun sürmesi durgunluk, ilgisizlik, isteksizlik gibi ruhsal durumlar yaratabilir. Bilişsel alanda dikkat, bellek, düşünce bozuklukları şiddetlenir.
Çöküntü evresinde de bir önceki evrede ortaya çıkan rahatsızlıklara bağ­lı, geri dönüşü olmayan organik bozukluklar başlar. Bunlara bağlı belirti ve yakınmalar türlü hastalık tabloları oluşturur. Bu tabloların sonunda ağır dere­cede hastalanma şok ve ölüm olabilir.
Zararlı etkenle savaşmak yerine, zararlı etkenden kaçmak yolunu seçen organizmada da tehlike evresindeki değişiklikler olur. Bu değişikliklerin so­nucu, organizma zararlı etkenle baş edemeyeceğine karar verir. Böylece stre­se bağlı uyum bozuklukları ve bedensel-ruhsal (psikosomatik) bozukluklar, hastalıklar ortaya çıkabilir.
Uzun süren veya art arda tekrarlanan olaylara gösterilen tepkiler sürekli (kronik) tepkilerdir. Anlık tepkilere göre, tepkiler daha zayıf, bedensel ola­rak etkilenme derecesi de daha azdır. Ancak, sürekli olması, düşük düzeyde de olsalar organizmayı uzun süre gerilim hâlinde tuttuğu için olumsuz etki­leri daha yoğundur. Ayrıca bedensel hastalıklara neden olduğu için yeni bir stres nedeni de eklenmiş olmaktadır.
Sürekli (kronik) tepkilerde birey uyum sağlamak yerine savunmaya yöne­lik tepkiler geliştirir.
Logged

Sayfa: [1]
  Yazdır  
 
Gitmek istediÄŸiniz yer:  

Saðlýk ve Týp
MySQL ile Güçlendirildi PHP ile Güçlendirildi Powered by SMF 1.1.5 | SMF © 2006, Simple Machines LLC
Seo4Smf v0.2 © Webmaster's Talks
XHTML 1.0 Geçerli! CSS Geçerli!