|
hemsireler
|
 |
« : Åžubat 19, 2008, 03:52:42 ÖS » |
|
Lider, sözlükteki anlamıyla, önder, baÅŸkan, komutan, ÅŸef, rehber, kılavuz, yol gösteren, yardımcı olan kiÅŸi demektir. Bu sözcük, yol göstermek eylemleÂrini belirtir. En küçük gruptan en büyük topluma dek liderler, bazen içinde bulundukları gruptan kendiliÄŸinden çıkarlar, bazen de atamayla gelirler. Liderler, bulundukları grup içindeki temel tutumlarına göre yetkeci (otoÂriter) ve demokratik olarak iki büyük bölüme ayrılabilir. Yetkeci liderler çoÄŸunlukla geleneksel gruplar ya da toplumlarda yetiÅŸirÂler. Tüm güçleri ellerinde tutmak isterler. DeÄŸiÅŸmez, katı, sert kalıplaÅŸmış kiÂÅŸilik yapıları vardır. Yönetimde ast-üst iliÅŸkilerine önem verirler. DiÄŸer grupÂlara ve toplumlara karşı hoÅŸgörüleri olmayıp çevrelerindeki kiÅŸileri bastırıcı ve suçlayıcı tutumları ağır basar. Bu tür liderler atamayla geldikleri gibi, gruÂbun beklentilerine ve ihtiyaçlarına en iyi yanıtı verecekleri umuduyla kendiÂliÄŸinden de ortaya çıkabilirler. Demokratik liderler, demokratik gruplar ya da toplumlarda yetiÅŸir. Liderlik görevi kendilerine grup üyelerinin gösterdiÄŸi güven ve saygınlık sonucu veriÂlir. Bu tip liderler, duyarlı, anlayışlı geniÅŸ görüşlü ve hoÅŸgörü sahibidirler. KiÅŸiÂlikleri güçlü ve etkileyicidir. Bazı alanlarda geniÅŸ ve derin görgü, bilgi ve deÂneyimleri vardır. Kısaca, yetkeci liderin grubunda tüm kararları lider verir. Liderin söyledikÂleri üyeler tarafından tartışmasız olarak kabul edilir. Lider grupta olmadığı zaÂman tüm düzen bozulur. Demokratik liderin grubunda ise üyeler serbestçe iletiÅŸim kurarlar. Grup lidere bağımlı deÄŸildir. Lider grupta olmadığı zaman grup çalışma düzenini sürdürür. Bugüne dek yapılmış birçok sosyal psikolojik araÅŸtırmalarda liderlerin taÂşıdıkları nitelikler incelenmiÅŸtir. Liderlerin, içinde bulundukları gruba ve topluma göre deÄŸiÅŸebilen nitelikÂler taşıdıkları görülmüştür. Genel olarak kiÅŸiliÄŸi güçlü, zekâ düzeyi yüksek, kolay ve saÄŸlıklı iliÅŸki kurabilen, iyi uyum gösteren, grup üyelerine karşı duÂyarlı davranan, bazı alanlarda geniÅŸ ve derin bilgi ve becerisi olan, sezgiyle ileriyi görme yeteneÄŸi bulunan bireyler arasından büyük olasılıkla liderler yetiÅŸtiÄŸi saptanmıştır. Çocuklardan oluÅŸan gruplarda yetkeci ve demokratik tiplerin gruba etkiÂsi incelenmiÅŸtir. Demokratik liderlerle çalışan çocuk gruplarında yetkeci liÂderlerle çalışanlara oranla daha az verim elde edildiÄŸi görülmüştür. Buna karÂşılık her iki grupta da liderler grubun başından uzaklaÅŸtıktan sonra demokraÂtik liderle çalışanlarda verimin çok az düştüğü anlaşılmıştır.
|