Şerif, 1935 yılında yaptığı deneyinde "Otokinetik etki" olarak bilinen algısal bir etkiden yararlanmıştır. Tümüyle karartılmış bir odada hareketsiz duran bir ışık noktasına bir süre dikkatle bakarsak ışık hareket ediyormuş gibi görünür.Araştırmada önceden birbirini tanımayan kişiler denek olarak kullanılmış­tır. Karanlık odaya denekler önce birer birer alınmışlardır. Deneklere odanın öteki ucunda yanan tek ışık noktası gösterilmiş, ışığa bakmaları ve ışığın ne ka­dar hareket ettiğini söylemeleri istenmiştir. Araştırmanın ilk döneminde her denek önce birbirine uymayan sayılar verirken zamanla belirli bir sayıda karar kılmıştır. Örneğin; ilk gösterilişte 2 cm, ikincide 10 cm, üçüncüde 8 cm, dör­düncüde 5 cm diyen bir denek onuncu gösterilişten sonra 5 cm civarında bir uzunluk söylemiş, sonra söylediği uzunluklar 4-6 cm arasında kalmıştır. Aslın­da ışık hiç hareket etmediği, ama hareket ediyormuş gibi göründüğü için veri­len uzunluğun gerçekle ilgisi yoktur. İlginç olan her deneğin kendine göre bir norm (standart) geliştirip ona uymasıdır: 5 cm, 11 cm, 3 cm gibi.
Araştırmanın ikinci evresinde denekler birkaç kişilik gruplar hâlinde ka­ranlık odaya alınmış ve ışığın hareket uzunluğunu yüksek sesle söylemişler­dir. İlk evrede birbirinden farklı standart geliştiren denekler, ikinci evrede bir araya geldiklerinde grup hâlinde tek bir standart oluşturmuşlardır. Sonuç ilginçtir. Önce farklı normlar geliştiren bireyler, bir araya geldiklerinde grup hâlinde ortak bir norm (standart) oluşturmuşlardır.
Araştırmanın üçüncü ve son evresinde, denekler yine ilk evredeki gibi te­ker teker karanlık odaya alınarak aynı işlem tekrarlanmıştır. Her denek tek başına olmasına karşın, ilk evrede geliştirdiği kişisel normu (standardı) değil, grup standardı olan sayıyı söylemiştir. Böylece denekler, yalnız olmalarına karşın, ilk aşamada geliştirdikleri normları kullanmamışlar, grup normuna bağlı kalmışlardır.
Kısaca, bireyler yalnızken inandıkları bir gerçeğe grup ortamı içinde uy­mayabilirler. Grubun geliştirdiği gerçek her neyse bireyler ona uyarlar.
Toplumsal normlar bu yolla oluşur. Bireyler toplumun değerlerine kendi-lerininkilerden daha çok sahip çıkarlar. Şerifin bu araştırması sosyal etkinin rolünü ve önemini bilimsel olarak vurgulamış, bu alanda çeşitli araştırmala­rın yapılmasına öncülük etmiştir. Bu deneylerde bireyler grup davranışına uyma göstermiştir.
c. Uyma